Rok 2026 będzie przełomowy dla rynku OZE w Polsce. Projekt nowelizacji ustawy, opublikowany przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów, wprowadza szereg istotnych zmian prawnych, które mają wspierać rozwój prosumentów i zwiększać efektywność energetyczną budynków. Jednocześnie Polska zobowiązana jest do implementacji Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2413 dotyczącej charakterystyki energetycznej budynków. Dla osób oraz firm inwestujących w fotowoltaikę oznacza to nowe możliwości, obowiązki i perspektywy finansowe. W tym artykule omawiamy wszystkie najważniejsze zmiany, ich praktyczny wpływ na inwestycje PV oraz perspektywy dla prosumentów w świetle nowych regulacji. Przeczytaj, by wiedzieć, co przyniesie nadchodzący rok!
Spis treści:
Kontynuacja programu „Mój Prąd 6.0”
Program „Mój Prąd” od kilku lat pozostaje jednym z ważniejszych instrumentów wspierających rozwój mikroinstalacji fotowoltaicznych w Polsce. Edycja 6.0, której nabór zakończył się w 2024 roku, wyznaczyła nowy kierunek polityki wsparcia – odejście od finansowania wyłącznie źródeł wytwórczych na rzecz kompleksowych systemów zarządzania energią, ze szczególnym uwzględnieniem magazynów energii.
Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska, program „Mój Prąd 6.0” zakończył się budżetem na poziomie 1,85 mld zł, a w ramach naboru złożono 124 244 wnioski. Ze środków tej edycji ma powstać ponad 70 tys. przydomowych magazynów energii, co już dziś istotnie wpływa na stabilizację sieci niskiego napięcia oraz zwiększenie autokonsumpcji energii z instalacji PV.
Magazyny energii jako fundament nowego systemu prosumenckiego
Istotnym elementem nowej edycji programu będzie zdecydowany nacisk na magazynowanie energii elektrycznej. Ministerstwo Klimatu i Środowiska jasno wskazuje, że dalszy rozwój fotowoltaiki w Polsce nie jest możliwy bez masowego wdrażania magazynów energii na poziomie gospodarstw domowych. Celem strategicznym jest osiągnięcie 200 tys. przydomowych magazynów energii do końca 2027 roku. Oznacza to konieczność wsparcia rynku w zakresie około 130 tys. dodatkowych magazynów, ponad te, które powstaną w ramach programu Mój Prąd 6.0. Nowy projekt ma odegrać istotną rolę w realizacji tego celu.
Dyrektywa w sprawie charakterystyki energetycznej budynków
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2413 stanowi jeden z ważniejszych elementów unijnej polityki klimatyczno-energetycznej, której celem jest przyspieszenie transformacji energetycznej oraz stopniowe osiąganie neutralności klimatycznej. Dokument ten wprowadza istotne zmiany w podejściu do projektowania, budowy i modernizacji budynków, kładąc szczególny nacisk na efektywność energetyczną oraz szerokie wykorzystanie odnawialnych źródeł energii.
Dla Polski implementacja dyrektywy oznacza konieczność dostosowania krajowych przepisów budowlanych i energetycznych do nowych, bardziej rygorystycznych wymagań. Z perspektywy rynku fotowoltaiki jest to jedno z najważniejszych unijnych rozporządzeń ostatnich lat, ponieważ bezpośrednio przekłada się na wzrost zapotrzebowania na instalacje PV, magazyny energii oraz inteligentne systemy zarządzania w budynkach mieszkalnych i komercyjnych. Co w praktyce oznacza wdrożenie dyrektywy (UE) 2023/2413 w Polsce?
Obowiązek integracji odnawialnych źródeł energii w nowych budynkach.
Nowe inwestycje budowlane będą musiały uwzględniać wykorzystanie OZE już na etapie projektu. Fotowoltaika staje się naturalnym i najczęściej wybieranym rozwiązaniem, ze względu na dostępność technologii, relatywnie krótki czas realizacji oraz korzystną relację koszt–efekt. W efekcie instalacje PV przestają być dodatkiem podnoszącym standard budynku, a stają się jego obowiązkowym elementem infrastruktury energetycznej, co znacząco zwiększa popyt na usługi projektowe i montażowe w sektorze OZE.
Wysoką efektywność energetyczną budynków.
Dyrektywa kładzie nacisk na ograniczenie zużycia energii pierwotnej poprzez zastosowanie nowoczesnych rozwiązań technicznych. Oznacza to konieczność łączenia instalacji fotowoltaicznych z takimi systemami jak pompy ciepła, wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła (rekuperacja), zaawansowana izolacja termiczna oraz inteligentne sterowanie zużyciem energii. Fotowoltaika przestaje pełnić wyłącznie funkcję źródła energii, a staje się integralnym elementem złożonego systemu energetycznego budynku.
Integrację z systemami magazynowania energii.
Nowe regulacje promują przygotowanie budynków do magazynowania nadwyżek energii elektrycznej wytwarzanej przez instalacje PV. Magazyny energii umożliwiają zwiększenie autokonsumpcji, ograniczenie obciążenia sieci elektroenergetycznej oraz poprawę bezpieczeństwa energetycznego użytkowników. W praktyce oznacza to, że instalacje fotowoltaiczne coraz częściej będą projektowane jako systemy hybrydowe, łączące produkcję energii z jej magazynowaniem i inteligentnym zarządzaniem.
Monitoring i certyfikację energetyczną budynków.
Dyrektywa wprowadza obowiązek szczegółowego monitorowania i dokumentowania parametrów energetycznych budynków. Właściciele nowych obiektów będą zobligowani do potwierdzania osiągnięcia określonych standardów efektywności energetycznej, co w praktyce wymusza stosowanie certyfikowanych instalacji PV, systemów pomiarowych oraz narzędzi do analizy i raportowania zużycia energii. Transparentność danych energetycznych stanie się jednym z ważniejszych elementów oceny wartości budynku.
Z punktu widzenia inwestorów w fotowoltaikę oraz firm działających w sektorze OZE, wdrożenie dyrektywy (UE) 2023/2413 oznacza trwałą zmianę modelu rynku. Rosnące wymagania regulacyjne przekładają się na systematyczny wzrost zapotrzebowania na nowoczesne, kompleksowe instalacje fotowoltaiczne, zintegrowane z magazynami energii i systemami zarządzania budynkiem (BMS, EMS).
Nowe obowiązki i szanse dla właścicieli instalacji PV
Nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz implementacja unijnych regulacji wprowadzają realne zmiany, które bezpośrednio wpływają na sposób projektowania, eksploatacji i rozliczania instalacji fotowoltaicznych. Dla obecnych, a także przyszłych właścicieli instalacji PV oznacza to nie tylko nowe obowiązki formalne, ale również szereg dodatkowych korzyści finansowych czy technologicznych. Zmienia się model prosumencki – z prostego wytwarzania energii na potrzeby własne w kierunku świadomego, zoptymalizowanego zarządzania produkcją, magazynowaniem oraz zużyciem energii. Jakie będą zmiany?
- Wyższe limity wsparcia finansowego – większe dotacje w „Mój Prąd 6.0” zwiększają atrakcyjność instalacji PV i magazynów energii, szczególnie dla domów jednorodzinnych oraz małych firm.
- Raportowanie i certyfikacja – właściciele nowych instalacji będą zobowiązani do dostarczania danych o produkcji, a także zużyciu energii.
- Łatwiejsza integracja z siecią energetyczną – procedury przyłączeniowe zostaną uproszczone, co ułatwi sprzedaż nadwyżek energii oraz korzystanie z systemów bilansowania.
- Zwiększenie wartości nieruchomości – budynki zgodne z nowymi wymogami energetycznymi będą bardziej atrakcyjne na rynku nieruchomości, co przekłada się na wymierne korzyści ekonomiczne.
- Motywacja do innowacji – premiowanie hybrydowych systemów PV i magazynów energii przyspiesza wdrażanie nowoczesnych technologii w gospodarstwach domowych i przedsiębiorstwach.
Praktyczne porady dla inwestorów PV w 2026 roku
Rok 2026 będzie wymagał od inwestorów w fotowoltaikę znacznie bardziej świadomego i długoterminowego podejścia do planowania instalacji niż w poprzednich latach. Zmieniające się regulacje prawne, nowy model wsparcia publicznego oraz rosnące znaczenie magazynowania energii sprawiają, że decyzje inwestycyjne powinny uwzględniać nie tylko bieżące korzyści finansowe, ale również przyszłe wymogi techniczne i formalne.
Istotnym elementem planowania inwestycji w 2026 roku będzie uwzględnienie dostępnych mechanizmów wsparcia finansowego. Programy będą coraz silniej premiować efektywność energetyczną, magazynowanie energii oraz integrację różnych technologii OZE. Oznacza to, że wybór odpowiednich komponentów, a także ich prawidłowa konfiguracja może mieć bezpośredni wpływ na wysokość możliwego dofinansowania i opłacalność całej inwestycji.
Nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii planowana na 2026 rok, w połączeniu z wdrożeniem dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2413, tworzy stabilne i długofalowe podstawy dla dalszego rozwoju fotowoltaiki w Polsce. Kierunek zmian jasno wskazuje na odchodzenie od prostych instalacji wytwórczych na rzecz kompleksowych systemów energetycznych, łączących produkcję, magazynowanie oraz inteligentne zarządzanie energią. Rynek PV w Polsce w 2026 roku będzie coraz bardziej zaawansowany technologicznie i oparty na rozwiązaniach systemowych. Dla firm działających w sektorze OZE oraz ich klientów jest to moment sprzyjający świadomym, dobrze zaplanowanym inwestycjom, które łączą korzyści ekonomiczne z odpowiedzialnością środowiskową, jak też realnym wkładem w bezpieczeństwo energetyczne kraju.
Źródła informacji
- https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustawy-o-odnawialnych-zrodlach-energii-oraz-niektorych-innych-ustaw – projekt ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw.
- https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX%3A32023L2413 – Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2413.
- https://www.gov.pl/web/klimat – Ministerstwo Klimatu i Środowiska – informacje dotyczące programu „Mój Prąd”.
